“นพดล” ชี้ AI คือความมั่นคงชาติ เตือนไทยเร่งสร้างคนใช้ AI ก่อนถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

นพดล ฉายภาพ ทำไม AI จึงจำเป็น ชี้ไม่ใช่แค่เรื่องเทคโนโลยี แต่คือความมั่นคงชาติ-อนาคตคนไทยเมื่อวันที่ 14 พ.ค.69 ผศ.ดร.นพดล กรรณิกา อาจารย์วิชานวัตกรรมกระบวนการสันติภาพ คณะรัฐประศาสนศาสตร์ และที่ปรึกษาคณะดิจิทัล
วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม ได้เผยแพร่บทความ เรื่อง AI เป็น สิ่งจำเป็น โดยมีเนื้อหาระบุว่า AI ไม่ใช่แอปพลิเคชันอีกต่อไป แต่กำลังกลายเป็นยุทธปัจจัยแห่งอำนาจของโลกเมื่อไม่กี่วันที่ผ่านมาโลกได้เห็นเหตุการณ์ที่อาจถูกบันทึกไว้ในประวัติศาสตร์เทคโนโลยีเมื่อช่วงต้นเดือนที่ผ่านมา รัฐบาลสหรัฐอเมริกาสั่งระงับการเข้าถึงโมเดล AI ขั้นสูงบางรุ่นของบริษัท Anthropic ด้วยเหตุผลด้านความมั่นคงแห่งชาติไม่ว่ารายละเอียดทางเทคนิคจะเป็นอย่างไร สิ่งที่น่าสนใจที่สุดไม่ใช่ตัวบริษัท ไม่ใช่ตัวโมเดล และไม่ใช่การแข่งขันทางธุรกิจ แต่คือความจริงข้อหนึ่งที่ปรากฏชัดขึ้นทุกวัน นั่นคือ "AI กำลังถูกมองเป็นทรัพยากรเชิงยุทธศาสตร์ระดับเดียวกับพลังงาน เทคโนโลยีนิวเคลียร์ เซมิคอนดักเตอร์ และระบบป้องกันประเทศ"ในอดีต ประเทศมหาอำนาจแข่งขันกันด้วยจำนวนทหาร ต่อมาแข่งขันกันด้วยอุตสาหกรรม จากนั้นแข่งขันกันด้วยข้อมูลแต่ในศตวรรษที่ 21 ประเทศต่าง ๆ กำลังแข่งขันกันด้วย "ปัญญาประดิษฐ์" AI ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือช่วยเขียนรายงานAI สามารถค้นหาช่องโหว่ทางไซเบอร์ วิเคราะห์ข่าวกรอง ออกแบบยา เร่งการวิจัย พัฒนาอาวุธ วิเคราะห์เศรษฐกิจ และเพิ่มขีดความสามารถของประเทศอย่างมหาศาลนั่นคือเหตุผลที่หลายประเทศเริ่มมอง AI ผ่านเลนส์ของความมั่นคงแห่งชาติจากประสบการณ์ที่ผมเคยศึกษาด้านนโยบาย ยุทธศาสตร์ และความมั่นคง ณ มหาวิทยาลัยจอร์จทาวน์ กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ร่วมกับนายทหารระดับสูงจากคณะเสนาธิการร่วมของสหรัฐอเมริกา (Joint Chiefs of Staff) รวมทั้งการศึกษาและวิจัยด้านวิทยาศาสตร์ข้อมูล (Data Science) และระเบียบวิธีวิจัยจากมหาวิทยาลัยมิชิแกน สิ่งหนึ่งที่ผมได้เรียนรู้คือ ประเทศมหาอำนาจไม่ได้มองเทคโนโลยีเป็นเพียงเครื่องมือทางเศรษฐกิจอีกต่อไป แต่กำลังมองเทคโนโลยีเป็นส่วนหนึ่งของอำนาจแห่งชาติ (National Power) ทั้งในมิติของอำนาจรัฐ (State Power) และอำนาจที่เกิดจากภาคประชาชน ภาคธุรกิจ ภาควิชาการ และภาคสังคม (Non-State Power)ขณะเดียวกัน ประเทศมหาอำนาจในปัจจุบันไม่ได้แข่งขันกันเพียงด้านเศรษฐกิจหรือกำลังทหารอีกต่อไป แต่กำลังแข่งขันกันที่ความสามารถในการสร้าง พัฒนา และใช้ประโยชน์จากข้อมูล ปัญญาประดิษฐ์ นวัตกรรม และทุนมนุษย์ เพื่อยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันและความมั่นคงของประเทศในระยะยาวคำถามสำคัญจึงไม่ใช่ "ประเทศไทยจะมี AI หรือไม่" แต่คือ "ประเทศไทยจะมีคนไทยที่ใช้ AI เป็นและรับผิดชอบได้มากพอหรือไม่" ประเทศที่แข็งแกร่งในอนาคต อาจไม่ใช่ประเทศที่มีประชากรมากที่สุดไม่ใช่ประเทศที่มีทรัพยากรมากที่สุด แต่เป็นประเทศที่มีประชาชนจำนวนมากพอที่สามารถใช้ AI สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ สร้างนวัตกรรม และปกป้องผลประโยชน์ของชาติได้สำหรับประเทศไทย AI ไม่ใช่เรื่องของโปรแกรมเมอร์เพียงอย่างเดียวAI เกี่ยวข้องกับเกษตรกรAI เป็นเรื่องของ ผู้ประกอบการAI เป็นเรื่องของ ครู และนักเรียนแรงงานข้าราชการผู้สูงอายุผู้พิการและประชาชนทุกคนหากคนไทยใช้ AI เป็น และ รับผิดชอบ เราจะเพิ่มผลิตภาพของประเทศ อย่างมีคุณภาพ เพิ่มรายได้ของประชาชน ลดความเหลื่อมล้ำทางดิจิทัล และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของชาติแต่หากโลกเดินหน้าเข้าสู่ยุค AI อย่างเต็มรูปแบบ ขณะที่คนไทยจำนวนมากยังไม่สามารถเข้าถึงความรู้และทักษะเหล่านี้ได้ความเสี่ยงที่แท้จริงอาจไม่ใช่ AI แต่คือการที่ประเทศไทยถูกทิ้งไว้ข้างหลังบทเรียนจากเหตุการณ์ครั้งนี้จึงไม่ใช่เรื่องของบริษัทใดบริษัทหนึ่ง แต่เป็นสัญญาณเตือนว่า โลกกำลังเข้าสู่ยุคที่ AI เป็นทั้งโอกาสทางเศรษฐกิจ และปัจจัยด้านความมั่นคงแห่งชาตbประเทศไทยจึงจำเป็นต้องเร่งพัฒนาทุนมนุษย์ สร้างคนไทยที่เข้าใจ AI ใช้ AI เป็น และใช้ AI อย่างมีความรับผิดชอบเพราะในท้ายที่สุด AI ไม่ได้สร้างอนาคต แต่คนไทยที่ใช้ AI เป็นต่างหากที่จะเป็นผู้สร้างอนาคตของประเทศและของตนเอง