นักวิทยาศาสตร์ค้นพบวิธี “รีบูต” การมองเห็นในผู้ใหญ่ที่เป็นโรคตาขี้เกียจ (Lazy Eye)

นักวิทยาศาสตร์ค้นพบวิธี นักวิจัยจากสถาบัน Picower เพื่อการเรียนรู้และจดจำแห่ง MIT สหรัฐอเมริกา ได้ค้นพบวิธีการที่อาจช่วยฟื้นฟูการมองเห็นในผู้ใหญ่ที่เผชิญกับภาวะโรคตาขี้เกียจ (Amblyopia) ซึ่งเป็นความผิดปกติที่เกิดขึ้นเมื่อดวงตาข้างหนึ่งถูกขัดขวางการมองเห็นในช่วงต้นของชีวิต ส่งผลให้การสร้างไซแนปส์ (Synapse) ในสมองส่วนการมองเห็น (Primary Visual Cortex) หยุดชะงักและทำให้การมองเห็นในตาข้างนั้นอ่อนแอลงความก้าวหน้าจากการทดลองการทำให้จอประสาทตาชาชั่วคราวในอดีต การรักษาโรคตาขี้เกียจมักได้ผลดีเฉพาะในเด็กผ่านการปิดตาข้างที่แข็งแรงเพื่อให้สมองใช้งานตาข้างที่อ่อนแอ แต่การศึกษาใหม่ในหนูทดลองแสดงให้เห็นว่า การใช้ยาชาทำให้จอประสาทตา (Retina) ของดวงตาข้างที่ขี้เกียจชาเพียงชั่วคราวเป็นเวลาไม่กี่วัน สามารถช่วยฟื้นฟูการตอบสนองด้านการมองเห็นของสมองต่อดวงตาข้างนั้นได้ แม้ในวัยผู้ใหญ่การค้นพบนี้ต่อยอดมาจากงานวิจัยก่อนหน้านี้ เช่นในปี 2016 ค้นพบว่าการทำให้จอประสาทตาทั้งสองข้างชาชั่วคราวช่วยย้อนกลับการสูญเสียการมองเห็นได้ปี 2021 ค้นพบว่าการทำให้ดวงตาข้างที่ปกติดีชา (คล้ายกับการปิดตา) สามารถช่วยพัฒนาการมองเห็นในตาข้างที่อ่อนแอได้และปัจจุบันการทำให้ดวงตาข้างที่ "ขี้เกียจ" ชาโดยตรง กลับกลายเป็นวิธีที่สามารถกระตุ้นให้มันกลับมาใช้งานได้อีกครั้งกลไกการทำงานส่งสัญญาณแบบฉับพลัน (Burst Activity)ทีมนักวิจัยให้ความสนใจเป็นพิเศษว่าการหยุดการทำงานของจอประสาทตาส่งผลต่อสมองอย่างไร พวกเขาพบว่าโครงสร้างที่เชื่อมต่อจอประสาทตากับสมองส่วนการมองเห็นที่เรียกว่า Lateral Geniculate Nucleus (LGN) มีบทบาทสำคัญเมื่อสัญญาณจากจอประสาทตาถูกปิดกั้น เซลล์ประสาทใน LGN จะปล่อยคลื่นกิจกรรมที่รุนแรง (Bursts of activity) ไปยังสมองส่วนการมองเห็น นักวิจัยพบว่ากิจกรรมแบบฉับพลันนี้เองที่เป็นกลไกสำคัญที่ทำให้สมองเริ่มฟื้นฟูการมองเห็นในดวงตาที่ได้รับความเสียหาย ศาสตราจารย์ มาร์ค แบร์ (Mark Bear) จาก MIT ระบุว่า แทนที่จะปล่อยดวงตาข้างที่ขี้เกียจไว้อย่างนั้น เราสามารถทำให้มันหยุดทำงานชั่วคราวเพื่อ "ปลุก" ให้มันกลับมามีชีวิตใหม่ได้ความหวังใหม่ในการรักษาในมนุษย์แม้ว่าผลการวิจัยจะสร้างความหวังอย่างมาก แต่นักวิจัยยังคงมีความรอบคอบ โดยเน้นย้ำว่าจำเป็นต้องยืนยันผลการทดลองในสปีชีส์ที่สูงกว่า ซึ่งมีระบบการมองเห็นใกล้เคียงกับมนุษย์มากขึ้นก่อนที่จะนำไปใช้จริง งานวิจัยชิ้นนี้ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร Cell Reports และถือเป็นก้าวสำคัญสู่แนวทางการรักษาใหม่สำหรับผู้ใหญ่ที่เป็นโรคตาขี้เกียจการทำงานของวิธีนี้อาจเปรียบได้กับการ "รีสตาร์ตเครื่องคอมพิวเตอร์" เมื่อระบบการสื่อสารระหว่างดวงตากับสมองเกิดการติดขัดหรือทำงานผิดพลาด การตัดกระแสสัญญาณออกไปชั่วขณะหนึ่ง การทำให้ชาจะช่วยให้ระบบสามารถล้างการตั้งค่าเดิมที่ผิดพลาด และเริ่มสร้างการเชื่อมต่อใหม่ที่แข็งแรงกว่าเดิมเมื่อกลับมาเปิดใช้งานอีกครั้งข่าวที่เกี่ยวข้องนวัตกรรมเห็ดหางไก่งวง ทางเลือกใหม่สารเคลือบกันน้ำแทนการใช้พลาสติกนักวิจัยเผยกลไกร่างกายงูพบเซลล์ชนิดใหม่ช่วยในการย่อยกระดูกสมบูรณ์เลื่อนปล่อยภารกิจ Ax-4 หลังพบการรั่วของออกซิเจนเหลว (LOx) ขณะตรวจสอบระบบเปิดตัว visionOS 26 พร้อมฟีเจอร์ใหม่ยกระดับ Apple Vision Proจีนเคลมยิงสัญญาณควอนตัม (Quantum Information Link) ไปแอฟริกาใต้ ทำสถิติไกลสุดในโลก 12,900 กม.